simplebooklet thumbnail

Nauka . gotowania do uzytku ludu polskiego u  o  ona z prac konkursowych Marii Reszelskiej, Stanis  awy Mittmann i Stefani...
Dawne ksi    ki kucharskie z regionu Kujaw i  Pomorza pod redakcj   Jaros  awa Dumanowskiego  TOM I
Nauka . gotowania do uzytku ludu polskiego  u  o  ona z prac konkursowych Marii Reszelskiej, Stanis  awy Mittmann i Stefan...
Redakcja  Jaros  aw Dumanowski Korekta  Katarzyna Dumanowska Projekt graficzny, sk  ad i   amanie tekstu  Dorota i Piotr P...
Spis tre  ci Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska Kuchnia i  historia  Najstarsze pomorskie ksi    ki kucharskie  Wikt...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  Fotografia z Grudzi  dza  8
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska  Fotografia z Grudzi  dza  9
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  10
Wst  p  Grudzi  dzka ksi    ka kucharska Kuchnia i  historia Badacze przesz  o  ci d  ugo uwa  ali,   e kuchnia nie jest o...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  albo ruch polityczny, kt  ry chcia  by mie   kronikarsko-dworsk   histori   o  ...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska  w  przesz  o  ci z  perspektywy tego, jak to   ycie by  o zorganizowane i  na cz...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  Tymczasem w  swoich recepturach autor cz  sto si  ga po wino, z  ochot   posypu...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska  Na Kujawach i  Pomorzu ksi    ki kucharskie w  j  zyku polskim zacz  to wydawa  ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  Wydana w  Grudzi  dzu niemiecka ksi    ka kucharska opisywa  a w  du  ej mierze...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska  kulinarnych i   opracowania tekstu ksi    ki kucharskiej. Derdowski zbiera   prz...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  Sztuka kulinarna opisana w     Kuchni polskiej       jest jednocze  nie polska ...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska  Wi  kszo     z   nich to jednak receptury oparte na produktach lokalnych lub z  ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  Wiktor Kulerski Wiktor Kulerski, wydawca przypominanej przez nas ksi    ki kuch...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska  Up  r Wiktora oraz cz    ci jego rodze  stwa zniwelowa   wp  yw germanizacji. W ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  W 1894 roku postanowi   rozwin     w  asn   dzia  alno     prasow  . Jego pomys...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska     Gazeta Grudzi  dzka    Pierwszy numer    Gazety Grudzi  dzkiej    ukaza   si ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  wydawana z   my  l   o   czytelnikach z   ziem zaboru rosyjskiego, w  wczas zna...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska  Wiktor Kulerski potrafi   doskonale wyczuwa   nastroje spo  eczne i   umia   je ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  konserwacji   ywno  ci, hodowli zwierz  t i  uprawy ro  lin36. Nazwa tego dodat...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska  rodowej, dzia  aj  cej na terenie ca  ego zaboru pruskiego. Rok wcze  niej za  o...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  1939 pismo zmieni  o nazw   na    Gazeta Ludowa dawniej Gazeta Grudzi  dzka    ...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska  nowano tak  e wycenione na 50 fenig  w publikacje pt.    Chudo    , jej przyczyn...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  wano z  Rosji, a  tylko niewielk   ich cz       sprowadzano z  jezior mazurskic...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska  j  cy zast  powa   mi  so sztokfisz, popularny w  czasach staropolskich, by   cz...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  widywane prace redakcyjne nad najlepszym zbiorem przepis  w, kt  ry mia   zosta...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska  dawnictwo kilkaset marek  najprawdopodobniej kwota przewidziana na nagrody zapow...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  Ostatecznie ksi    ka trafi  a do czytelnik  w we wrze  niu 1915 roku. W  wydan...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska     Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego    Wydana w  1915 roku przez Wiktor...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  si   do    szynkowni   , a  to b  dzie kosztowa   ju   znacznie wi  cej ni   na...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska  wet szkodliwe, i  kt  re koniecznie nale  a  o by zast  pi   polewkami mlecznymi...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego     legumina    z  ry  u, ry   z  sosem grzybowym, ry   z  sosem pomidorowym . J...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska  Opisana w   naszym zbiorze czernina mia  a by   przyrz  dzana z   g  si albo kac...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  i   kilka podobnych przytacza Stanis  aw Czerniecki w   najstarszej polskiej ks...
Wst  p  grudzi  dzka ksi    ka kucharska  posi  ek dla kilku os  b  V, 4 . Z  1 funta mi  sa wo  owego przygotowywano r  w...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  Cz       I  Og  lne uwagi o  kuchni i  gotowaniu  Przechowanie mi  sa  Obja  ni...
35. Barszcz zabielany  23 36. Krupnik  23 37. Zupa z  chleba  24 38. Zupa z  ma  lanki  24 39. Zupa z  kaszki w  mleku  24...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  5. Klops sma  ony  33 6. Zrazy  33 7. Potrawka z  ciel  ciny  33 8. Piecze   ci...
16. Ryba w  galarecie 44 17. Kotlety z  ryb 44 18.   wie  e   ledzie 45 19. Kotlety z    ledzi 45 20.   ledzie marynowane ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  VIII. Jaja i  potrawy mi  sne  54 1. Jaja nadziewane 54 2. Jaja z  bydlinkami 5...
42. J  czmienna i  owsiana kasza  43. Tatarczana kasza, czyli gryczana  hreczka   44. Pszenna kaszka  IX. Soki i  konfitur...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  7. P  czki  9. Ciastka kruche  XII. Peklowanie i  robienie kiszek  1. Pekl  wki...
I. Cz       Og  lne uwagi o  kuchni i  gotowaniu Jedn   z   najkonieczniejszych potrzeb cz  owieka jest po  ywienie. Bez j...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  i  nie dymi  o. Co dzie   rano trzeba popi     wygarn    , rust oczy  ci   z   ...
Mi  so od rze  nika mo  na ju   kupi   w  sobot   wieczorem. Gdy w  domu dr  b si   zabija, trzeba to uskuteczni   koniecz...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  si   zagotuje, sypie si   jak najmielej zmielon   kaw  , zami  sza i  odstawia ...
Cz       I  Og  lne uwagi o  kuchni i  gotowaniu  i  orze  wiaj  ce potrawy. Gotowane owoce nawet s   zdrowsze, gdy   prze...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  m  wi   do Was, Kochane Czytelniczki, w  drugiej ksi    ce obszerniej o  tym pr...
Cz       I  Og  lne uwagi o  kuchni i  gotowaniu  U  ywanie wagi przy ka  dem gotowaniu sprawi  oby dla gotuj  cej osoby w...
II.  Zupy 1. Ros     Mi  so dobrze wymyte zala   zimn   wod   i  nastawi   na ogie  . Gdy zawrze, zasoli  , zebra     y  k...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  obk  ada si   ugotowanym owocem i  wydaj  c, oblewa troch   czernin  . Bardzo p...
Cz       II  Przepisy  g    ci   tem zup  . Podaje si   z  kaszk   tatarcz  , ugotowan   g  sto, ostudzon   i  pokrajan   ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  12. Zupa pomidorowa Kilka  3-4  pomidor  w op  uka   i  wybra   pestki. W  o  y...
Cz       II  Przepisy  17. Zupa z  maku Szklank   maku, 1 3 szklanki ry  u i   gar     rodzenk  w bez pestek  su  tanek  i...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  21. Zupa z  jab  ek z  chlebem 4 op  ukane jab  ka pokraja  , w  o  y   jedn   ...
Cz       II  Przepisy  28. Druga zupa szczawiowa Gar     szczawiu oczy  ci  , op  uka   i  gotowa   kwadrans w  litrze wod...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  33. Zupa z  ry  u Ugotowa   3   y  ki ry  u w  litrze wody z  w  oszczyzn   i  ...
Cz       II  Przepisy  38. Zupa z  ma  lanki Rozbi   2   y  ki m  ki w  litr ma  lanki, postawi   na ogie   i, ci  gle mi ...
III.  Zupy na   niadanie i  wieczerze 1. Polewka Zrobi   zaklepk   z  kwaterki kwa  nego mleka,   mietany albo ma  lanki i...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  moczy   i  doda   trzy   y  ki r  anej m  ki i  p     kwarty letniej wody i  ni...
IV.  Rozmaite dodatki do zup 1. Makaron Wzi     p     funta m  ki pszennej, 2 jajka i   zagnie     ciasto, wa  kowa   jak ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  5. Ry   Ry   do zupy albo roso  u gotuje si   osobno na wodzie. Sparzy   ry   g...
V. Sosy Wszystkie prawie sosy robi   si   w  ten spos  b,   e si   zasma  a  nie rumieni  c  mas  o, i  sypie powoli, ci  ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  5. Sos og  rkowy lub korniszonowy Zasma  y   mas  a z  m  k  , rozprowadzi   ro...
Cz       II  Przepisy  11. Sos zimny do   wi  conki Dwa       tka na twardo ugotowane rozetrze   z    y  k   musztardy, do...
VI.  Potrawy mi  sne 1. Mi  so z  roso  u Mi  so gotowane na ros     albo zup   wyj     przed zaprawieniem zupy i  w  o  y...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  4. Klops z  sosem Usieka   w  maszynce p     funta wo  owiny z  p     funta wie...
Cz       II  Przepisy  9. Piecze   wieprzowa Kawa  ek mi  snej wieprzowiny obmy   i  zasoli  , obsma  y   w  w  asnej t  u...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  14. Go    bki pieczone  dla chorych  M  ode go    bki dobrze oczyszczone  przy ...
Cz       II  Przepisy  t  uszczu, 2 lub 3 pokrajane cebule, kt  re trzeba zbrunaci  ,   y  k   m  ki w  tem przemi  sza   ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  18. W  tr  bka ciel  ca W  tr  bk   obmy   i    ci  gn  wszy z  niej b  onk  , ...
Cz       II  Przepisy  imbieru, latem mo  na doda     y  k   zielonej pietruszki siekanej, w  o  y   w  to pokrajane w  w ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego    wie     kie  bas   zagotowa   i  odstawi  , aby si   wolniutko gotowa  a 1013...
Cz       II  Przepisy  31. Pasztet z  zaj  ca G  ow   ze szyj  ,   opatki,   eberka, w  trob   i  serce ze zaj  ca wymoczy...
VII.  Ryby Uwagi og  lne o  rybach Ryby wszelkiego rodzaju nale  y wybiera   jak najwi  ksze  kupuj  c je, uwa  a  , aby b...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  4. W  gorz w  galarecie Przeznaczonego do gotowania w  gorza kraje si   w  kawa...
Cz       II  Przepisy  bin   octu i  drobno posiekanego koperku. Zagotowa   jeszcze raz wszystko. Zup   t   poda   razem z...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  przedtem ze 3 cebule  potem je wyrzuci    i  gotowa   ryb   w  niej 10 minut na...
Cz       II  Przepisy  17. Kotlety z  ryb Robi   si   tylko z  du  ej sztuki albo z  morskich ryb. Pokraja   kawa  ki ryby...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  zaczynaj  c od ogona, aby g  owa by  a na wierzchu, zapi     drewnian     pilec...
VIII. Jarzyny Jarzyny s   bardzo zdrowe, a  na wsi bardzo ma  o u  ywane. Maj  c kawa  ek ogr  dka, mog  aby ka  da gospos...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  3. Kalafiory Wyp  uka   kalafiory i  w  o  y   w  zimn  , zasolon   wod   z  od...
Cz       II  Przepisy  Wybiera si   j   potem w  zimn   wod  , obiera z    upin, p    cze i  kraje w  kosteczk  . Tak przy...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  doda   soli, cebulki i  pieprzu, zawin     w  rolk  , przewi  za   bia     nitk...
Cz       II  Przepisy  16. Fasola sucha Suchy groch zagotowa  , odla   wod   i  nala     wie     gotuj  c   wod  , zasoli ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  24. Og  rki Og  rki s   najlepsze, gdy jeszcze nie maj   du  o ziarenek. Ostrug...
Cz       II  Przepisy  29. Grzyby   wie  e ze   mietan   Oczyszczone i  op  ukane grzyby pokraja   jak najcieniej, sparzy ...
100
IX.  Jaja i  potrawy mi  sne 1. Jaja nadziewane Ugotowa   na twardo tyle jaj, ile potrzeba wymaga, przekraja   i  wybra   ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  6. Jajka sadzone Na zrumienione mas  o wbi   ostro  nie jaja jedno obok drugieg...
Cz       II  Przepisy  12. Pierogi ze sera Utrze   dobrze    funta ogrzanego mi  kkiego twarogu w  donicy albo na tarce, d...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  18. Pyzy Kwart   m  ki pszennej, dwa jaja, troch   cukru, osoli  , doda   m  od...
Cz       II  Przepisy  22. Makaron z  jajami Ugotowa   makaron jak do roso  u, z  dw  ch szklanek m  ki i  jednego jajka, ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  30. Kluski z  bu  ek 3 bu  ki pokraja  , pola   mlekiem i  zostawi   p     godz...
Cz       II  Przepisy  36. Kaszka pszenna z  sokiem W  o  y   w  litr mleka cukru, troch   mas  a i  troszeczk   soli i  z...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  42. J  czmienna i  owsiana kasza J  czmienn   i  owsian   kasz  , gotuj  c na g...
X. Soki i  konfitury 1. Sok z  poziomek i  truskawek Poziomki albo truskawki trzeba bra   na sok bardzo dojrza  e, bo s   ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  3. Sok porzeczkowy Porzeczki wymyte pognie     i  przecisn     przez worek. Na ...
Cz       II  Przepisy  wystudzeniu w  o  y   w  s  oje albo garnek kamienny. Na dosma  aniu doda   cytrynowej sk  rki. Bor...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  12. Grzyby marynowane Ma  e grzybki op  uka   i  w  o  y   w  rondel, przesypuj...
Cz       II  Przepisy  si   og  rki zakry  y. Na drugi dzie   ocet zla   z  og  rk  w, przegotowa   jeszcze raz, ostudzi  ...
XI.  Kompoty 1. Rabarbar78 Na kompot bierze si     odygi od rabarbaru, odziera cienko z  wierzchniej sk  rki, pokraje na m...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  5. Marmelada z  jab  ek Mniejsze, pot  uczone jab  ka, kt  rych nie mo  na pokr...
Cz       II  Przepisy  11. Kompot z  suszonych jab  ek Jab  ka dwa razy op  uka   w  ciep  ej wodzie, w  zimnej wodzie z  ...
118
XII.  Chleb i  ciasto 1. Pieczenie chleba Na 5 funt  w m  ki r  anej bierze si   1 litr i  jedn     sm   cz       litra wo...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  wyrobi  . Gdy ciasto wyro  nie, rozci  gn     na blachy, posmarowa   mas  em to...
Cz       II  Przepisy  si   tak nie ruszaj  . Mo  na te   wzi     brytfann   od pieczeni, przedzieli   przez   rodek tektu...
XIII. Peklowanie i  robienie kiszek 1. Pekl  wki i  w  dzonka Kto na wsi i  po ma  ych miasteczkach sam bije wieprze i  mi...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  zagotuje, trzeba gotowa   bardzo wolno na ma  ym ogniu. Szynk   po ugotowaniu z...
Cz       II  Przepisy  s     od mi  sa u  y   do kaszy i  bu  ek do kiszki, a  oszcz  dzi si   t  uszczu. Salcesony uw  dz...
XIV.  Zabijanie i  paproszenie drobiu Przy zabijaniu drobiu zaleca si   uderzy   najprz  d trzonkiem od no  a w  g  ow  , ...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego  Paproszenie zaj  cy i  kr  lik  w Zaj  ca czy kr  lika trzeba zwi  za   tylne s...
Cz       II  Przepisy  je przepo  owi  , tj. przekraja   od ogona, a   do g  owy wzd  u   grzbietu, tak   e ka  da po  owa...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego    o trzeba przedzia   zabi   deseczkami, uzupe  niaj  c miejsce jeszcze pr    n...
S  ownik angielskie korzenie  kubaby      ziele angielskie bor  wki     dokonane w   tek  cie rozr    nienie na bor  wki i...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego komosa     w  ksi    ce u  yto tego terminu jako synonimu lebiody, a  wi  c ozna...
S  ownik w  borek     wiadro, cebrzyk wskun         wsun    , na  o  y  , naci  gn     zapalanka     zasma  ka zbrunaci   ...
XV.  Indeks agrest, baba, barszcz, barszczyk, bigos, bliny, bor  wki, b  b, brukiew, bu  ka, bu  eczka,    tarta,  buraki,...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego    sok,  czarne jagody, czekolada, czere  nie, czernina, deska, deseczka, domown...
Indeks herbata, imbier, jab  ka, jaja,    na mi  kko,     na twardo,     sadzone,  jajecznica, jarmu  , jarzyna, kaczki, k...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego kminek, kolacja, kompot, konfitury, konopie, koper, koperek korbal, korniszony, ...
Indeks    r  anna,     tatarczana,  m    , mi  so,    baranie,     ciel  ce,     wieprzowe,     wo  owe,  migda  y, miodow...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego piekarski, piecyk, piecze  , pieprz, piernik, pierogi, pier    ki, pierze, pietr...
Indeks    stokfisz,     szczupak,       led  ,     w  gorz,  ry  , salceson, saletra, sa  ata, sa  atka, seler, ser, skrus...
Nauka gotowania do u  ytku ludu polskiego   niadanie, tarka, t  usto    , t  uszcz, truskawki, wa  ek, wa  eczek, warzywa,...
Indeks  143
wydan   w Grudzi  dzu w 1915 roku. Zosta  a ona opublikowana w ogromnym nak  adzie jako dodatek do    Gazety Grudzi  dzkie...